'Eşitsizlik şiddeti besliyor'

Kürdistan Bölgesi’nde her beş günde bir kadın öldürülüyor

Süleymani / Ocak 2020 / Süleymani'nin doğusunda bulunan bir mezarlık, belediye tarafından gömülen iki bin erkek ve kadının mezarlarına açıldı. Fotoğraf: Deştan Merf

Şede Beşir

Kürdistan Bölgesi’nde kadınlara yönelik şiddet ve cinayetler, kadın hakları savunucularına göre ciddi bir kriz boyutuna ulaştı. 8 Mart Ağı’nın verilerine göre, 2025 yılı boyunca 69 kadın öldürüldü.

2026 yılının ilk iki ayında ise 13 kadının hayatını kaybettiği kaydedildi. Bu veriler, bölgede ortalama her beş günde bir kadının öldürüldüğüne işaret ediyor.

Kadın hakları savunucuları, bu tabloyu “şok edici” olarak nitelendirirken, bölgenin kadınlar için güvenli bir yer olmadığını vurguluyor.

“Eşitsizlik şiddeti besliyor”

Kadın hakları aktivisti ve Halk için Kalkınma Örgütü Direktörü Behar Munzir, kadın cinayetlerinin temelinde toplumsal eşitsizliklerin yattığını belirtti.

Munzir, “Kadın ve erkek arasında ekonomik, siyasi, kültürel ve hukuki eşitlik sağlanmadıkça, ayrımcılık kadın cinayetlerinin devam etmesine neden olur” dedi.

Kadın cinayetlerinin aşiretsel yapılar ve “namus” anlayışıyla bağlantılı olduğunu ifade eden Munzir, bu zihniyetin suçları kolaylaştırdığını savundu.

Cezasızlık ve siyasi etkiler eleştiriliyor

Kadın hakları savunucularına göre, kadın cinayetlerinin sürmesindeki en önemli nedenlerden biri cezasızlık.

Hukukçu ve aktivist Geşe Dara Hafid, yasaların uygulanmasındaki eksikliklere dikkat çekerek, “Tüm vatandaşlar yasa karşısında eşit olmadığında, şiddet ve cinayetler devam eder” dedi.

zhnan.slemani
Süleymaniye/2024/ Kadın cinayetlerinin devam etmesine karşı kadın aktivistlerin düzenlediği bir toplantı. Fotoğraf: 8 Mart Ağı

Aktivistler, bazı durumlarda siyasi çevrelerin ve aşiret yapıların sanıkları koruduğunu ve bunun suçların tekrarlanmasına zemin hazırladığını ileri sürüyor.

Verilerin açıklanmaması tartışma yaratıyor

Kürdistan Bölgesi’nde kadın cinayetlerine ilişkin resmi verilerin son yıllarda düzenli olarak paylaşılmaması da eleştirilerin odağında.

İçişleri Bakanlığı’nın ilgili birimlere cinayet verilerini kamuoyuyla paylaşmamaları yönünde uyarıda bulunduğu belirtilirken, bu durum bağımsız kaynaklara erişimi zorlaştırıyor.

Kadın hakları savunucuları, cinayetlerin kamuoyuna yansımamasının sorunu görünmez kıldığını ve mücadeleyi zorlaştırdığını ifade ediyor.

Medya ve farkındalık çağrısı

Medya araştırmacıları, kadın cinayetlerinin kamuoyuna duyurulmasının önemine dikkat çekiyor. Uzmanlara göre, şiddet olaylarının görünür olması toplumsal farkındalık açısından kritik rol oynuyor.

489786406_1072850951554760_5518490296585440074_n
Süleymaniye / 8 Mart 2025 / Dünya Kadınlar Günü'nde "Kadın cinayetlerinin sorumlusu iktidardır" sloganı sergileniyor. Fotoğraf: Kirkuk Now

Ancak haberlerin sunum biçiminin de önemli olduğu belirtilirken, gazetecilerin bu konuda özel eğitim alması gerektiği ifade ediliyor.

Çözüm arayışları sürüyor

Kadın hakları örgütleri, sorunun çözümü için daha güçlü politikalar ve toplumsal dönüşüm gerektiğini vurguluyor.

Eğitim sisteminde kadın-erkek eşitliğinin yer alması, yasal boşlukların giderilmesi ve kadın cinayetlerine karşı daha etkili önlemler alınması gerektiği ifade ediliyor.

Aktivistler, mevcut çabaların yetersiz kaldığını belirterek, kadın cinayetlerinin önlenmesi için daha kapsamlı ve etkili adımlar atılması çağrısında bulunuyor.

  • FB
  • Instagram
  • Twitter
  • YT